Thống kê Covid

All countries
162,303,342
Confirmed
Updated on 14 May, 2021 18:26
All countries
141,218,507
Recovered
Updated on 14 May, 2021 18:26
All countries
3,365,663
Deaths
Updated on 14 May, 2021 18:26

Dữ liệu toàn cầu

All countries
162,303,342
Ca
Updated on 14 May, 2021 18:26
All countries
141,218,507
Phục hồi
Updated on 14 May, 2021 18:26
All countries
3,365,663
Tử vong
Updated on 14 May, 2021 18:26
spot_img

Sự tiến hóa của coronavirus đã vạch ra con đường lây truyền từ động vật sang người như thế nào?

Dịch giả: Nguyễn Thanh Lương
Hiệu đính: Phạm Đức Hùng

Một nhóm các nhà khoa học khi nghiên cứu về virus SARS-Cov-2 gây ra đại dịch COVID-19, đã phát hiện ra rằng virus này có thể truyền từ động vật sang người bằng cách thay đổi hình dạng, qua đó tăng khả năng lây nhiễm trên tế bào người

Tiến hành phân tích di truyền, các nhà nghiên cứu từ Đại học Duke, Phòng thí nghiệm Quốc gia Los Alamos, Đại học Texas tại El Paso và Đại học New York đã xác nhận rằng họ hàng gần nhất của virus là một loại coronavirus lây nhiễm cho dơi. Nhưng khả năng lây nhiễm của virus trên người đã đạt được thông qua việc trao đổi một đoạn gen quan trọng từ một loại coronavirus lây nhiễm một loài động vật có vú khác là tê tê, khiến virus này có thể lây nhiễm sang người.

Các nhà nghiên cứu báo cáo rằng bước nhảy từ loài này sang loài khác là kết quả từ khả năng liên kết với tế bào vật chủ thông qua sự thay đổi trong vật liệu di truyền của virus. Nó tương tự như là virus đã thay chìa khóa cho phép nó mở cửa vào tế bào vật chủ – trong trường hợp này là tế bào người. Trong trường hợp SARS-CoV-2, “chìa khóa” là một spike protein được tìm thấy trên bề mặt của virus. Các coronavirus sử dụng protein này để gắn vào các tế bào và lây nhiễm chúng.

Bác sỹ Feng Gao, giáo sư thuộc Khoa Truyền nhiễm tại Đại học Y khoa Duke và là tác giả của nghiên cứu này (xuất bản trực tuyến ngày 29 tháng 5 trên tạp chí Science Advances) nói rằng: “Cơ chế này rất giống với virus SARS ban đầu đã nhảy từ dơi sang cầy hương, hoặc MERS đi từ dơi sang lạc đà, và sau đó đến con người, tổ tiên của đại dịch coronavirus này đã trải qua những thay đổi tiến hóa trong vật liệu di truyền của nó cho phép nó lây nhiễm sang người.”

Hình 1. Con đường lây truyền từ động vật sang người của các loài Coronavirus

Ông Gao và các đồng nghiệp cho biết việc truy tìm con đường tiến hóa của virus sẽ giúp ngăn chặn các đại dịch trong tương lai phát sinh từ virus và có thể là các hướng dẫn nghiên cứu vắc-xin.

Các nhà nghiên cứu phát hiện ra rằng loại coronavirus tìm thấy ở tê tê quá khác biệt so với SARS-CoV-2 để trực tiếp gây ra đại dịch ở người.

Tuy nhiên, chúng có chứa một vị trí gắn kết với thụ thể – một phần của spike protein cần thiết để liên kết với màng tế bào – điều này rất quan trọng đối với nhiễm trùng ở người. Vị trí gắn kết này làm cho nó có thể gắn vào protein bề mặt tế bào có nhiều trên tế bào biểu mô đường hô hấp và ruột, tế bào nội mô và tế bào thận, trong số những tế bào khác.

Mặc dù tổ tiên của virut trong dơi là loại coronavirus có liên quan chặt chẽ nhất với SARS-CoV-2, tuy nhiên vị trí gắn kết của nó rất khác nhau và bản thân nó không thể lây nhiễm tế bào người một cách hiệu quả.

SARS-CoV-2 dường như là con lai giữa virut trên dơi và tê tê để có được vị trí gắn kết thụ thể cần thiết và “quan trọng” đối với nhiễm trùng ở người.

“Có những đoạn gene của virut có mức độ tương đồng cao về trình tự chuỗi axit amin với các coronavirus khác lây nhiễm ở người, dơi và tê tê; điều này cho thấy những virut này có cơ chế lựa chọn vật chủ giống nhau và có thể đã giúp tổ tiên của SARS-CoV-2 có thể dễ dàng nhảy từ những con vật này sang con người “, đồng tác giả chính Xiaojun Li từ Đại học Duke nói thêm.

Elena Giorgi, nhà khoa học tại Phòng thí nghiệm quốc gia Los Alamos và là đồng tác giả của nghiên cứu này cũng cho biết thêm.”Mọi người đều đã xem xét trình tự gene của coronavirus được lấy mẫu từ tê tê mà chúng tôi thảo luận trong bài báo của mình, tuy nhiên, cộng đồng khoa học vẫn còn tranh cãi về việc nó có đóng vai trò trong sự tiến hóa của SARS-CoV-2 hay không”, 

“Trong nghiên cứu của chúng tôi, chúng tôi đã chứng minh rằng SARS-CoV-2 thực sự có một lịch sử tiến hóa phong phú bao gồm việc chia sẻ lại vật liệu di truyền giữa dơi và tê tê trước khi nó có được khả năng nhảy sang người”, Giorgi nói.

Tài liệu tham khảo

  1. Duke University Medical Center. “Evolution of pandemic coronavirus outlines path from animals to humans: The virus’s ability to change makes it likely that new human coronaviruses will arise.” ScienceDaily. ScienceDaily, 29 May 2020. www.sciencedaily.com/releases/2020/05/200529161221.htm
  2. Xiaojun Li, Elena E. Giorgi, Manukumar Honnayakanahalli Marichannegowda, Brian Foley, Chuan Xiao, Xiang-Peng Kong, Yue Chen, S. Gnanakaran, Bette Korber, Feng Gao. Emergence of SARS-CoV-2 through recombination and strong purifying selectionScience Advances, May 29, 2020: eabb9153 DOI: 10.1126/sciadv.abb9153
  3. Rodriguez-Morales, A. J., D. K. Bonilla-Aldana, G. J. Balbin-Ramon, A. A. Rabaan, R. Sah, A. Paniz-Mondolfi, P. Pagliano and S. Esposito (2020). “History is repeating itself: Probable zoonotic spillover as the cause of the 2019 novel Coronavirus Epidemic.” Infez Med 28(1): 3-5.
spot_img

Điểm tin trong tuần

Pfizer và BioNTech SE thông báo rằng Ủy ban Tư vấn về Vắc xin và Sản phẩm Sinh học Liên quan của Cục Quản lý Thực phẩm và Dược phẩm Hoa Kỳ (FDA) (VRBPAC) đã bỏ phiếu 17 thuận và 4 không đối với ủng hộ việc FDA cấp phép Sử dụng Khẩn cấp (EUA) cho vắc xin COVID-19 mRNA (BNT162b2) của các công ty này.

spot_img

Hot Topics

Bài viết liên quan